June 21, 2024, 5:32 pm

Những việc nhỏ thiết thực, ý nghĩa

Tháng 5-2016, kỷ niệm 126 năm sinh nhật Bác Hồ và triển khai thực hiện Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về “Đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, Đoàn trường Đại học Bách khoa Hà Nội phát động chương trình “Cốc trà đá vì cộng đồng”. Theo đó, hằng tuần mỗi sinh viên nhà trường “nhịn” một cốc trà đá vào chiều thứ Năm, tương đương 1.000 đồng, để góp vào “Quỹ tuổi trẻ Đại học Bách khoa nhân ái”. Quỹ này ra đời nhằm hỗ trợ các bạn sinh viên khó khăn, ủng hộ đồng bào bị thiên tai và tặng quà các gia đình chính sách, trẻ em bất hạnh… trong các hoạt động tình nguyện của tuổi trẻ nhà trường.

Ý tưởng của chương trình “Cốc trà đá...” bắt nguồn từ bài học về tấm gương Bác Hồ từng gương mẫu thực hiện quy định trong các cơ quan Trung ương là mỗi tuần nhịn ăn một bữa để góp vào “Hũ gạo tình thương” giúp đỡ đồng bào bị đói thời kỳ nước ta mới giành độc lập. Được biết, hồi ấy nhiều đồng chí đã đề nghị Bác được “đặc cách” ưu tiên không phải nhịn ăn để giữ gìn sức khỏe trong lúc vận nước “ngàn cân treo sợi tóc”, nhưng Bác Hồ vẫn nghiêm chỉnh thực hiện quy định chung như mọi cán bộ, nhân viên trong cơ quan.

Theo tính toán của Ban tổ chức chương trình “Cốc trà đá...”, thì nếu mọi sinh viên trong trường đều thực hiện có nền nếp hằng tuần thì mỗi năm toàn trường sẽ có hơn 1.000.000 cốc trà đá tình nghĩa, tức được hơn 1 tỉ đồng. Nhưng sau tròn một năm phát động, con số thu được gấp nhiều lần dự tính. Điều đặc biệt là không chỉ sinh viên mà đông đảo các thầy giáo, viên chức, công nhân, học sinh năng khiếu và sinh viên nước ngoài đang học tập tại trường này… cũng đều hăng hái tham gia. To lớn hơn những giá trị vật chất đã thu được, chương trình đã góp thêm một nét đẹp văn hóa của của trường Đại học Bách khoa Hà Nội và là một cách làm thiết thực, hiệu quả hưởng ứng cuộc vận động “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” của nhà trường.

Đó là câu chuyện “học tập và làm theo...” từ gần chục năm trước ở một trường đại học. Mới đây, một đồng nghiệp của tôi được theo đoàn công tác ra thăm và làm việc tại quần đảo Trường Sa. Lần đầu tiên được ra “quần đảo bão tố”, với anh bạn tôi có rất nhiều điều mắt thấy tai nghe hết sức ấn tượng. Một trong những điều anh “trầm trồ” nhiều nhất với bạn bè sau chuyến đi, là câu chuyện cán bộ gác cho chiến sĩ xem văn công biểu diễn. Chuyện rằng, cùng chuyến công tác với các anh có một tốp văn công chuyên nghiệp ra phục vụ quân và dân huyện đảo. Đối với bộ đội Trường Sa thì đó là món quà hấp dẫn nhất. Chiến sĩ nào phải canh gác nhằm đúng vào lúc có văn công biểu diễn thì thật là một sự tiếc rẻ vô cùng. Và anh để ý thấy đêm văn công ở đảo nào cũng có một số cán bộ các cấp ra gác thay cho chiến sĩ… Anh đem câu chuyện trên đây trao đổi với một số sĩ quan chỉ huy các cấp ở Đoàn Trường Sa và Bộ Tư lệnh Hải quân, thì được biết: Đó là một trong những hành động thiết thực “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” của bộ đội Trường Sa. Trong đội ngũ các thế hệ Bộ đội Cụ Hồ, Quân chủng Hải quân tự hào được nhiều lần đón Bác về thăm, động viên và căn dặn. Càng tự hào hơn khi tuổi trẻ của Bác Hồ cũng từng là một thủy thủ vượt sóng gió nhiều đại dương để đi tìm đường cứu nước. Đó là những động lực để thúc đẩy phong trào thực hiện cuộc vận động “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” của những người lính biển với phương châm: “Học tập” Bác là học tập ý thức nêu gương của người cán bộ; “làm theo” Bác là làm theo tinh thần lời nói phải đi đôi với việc làm. Sinh thời, nói chuyện với bộ đội, Người luôn căn dặn cán bộ và chiến sĩ phải thương yêu đoàn kết như anh em, “chiến sĩ ăn chưa no thì cán bộ không được kêu đói, chiến sĩ mặc chưa ấm thì cán bộ không được kêu rét”… Tình thương yêu bộ đội của Bác luôn luôn được thể hiện bằng những việc làm thiết thực. Mỗi khi đến thăm các đơn vị, Bác thường trực tiếp xem mâm cơm, nhà nghỉ của bộ đội. Câu chuyện “đêm nay Bác không ngủ” với hình ảnh Rồi Bác đi dém chăn/ Từng người từng người một/ Sợ cháu mình giật thột/ Bác nhón chân nhẹ nhàng đã trở thành áng văn bất hủ về một vị lãnh tụ muôn vàn kính yêu.

Sinh thời, Bác Hồ luôn luôn gương mẫu thực hiện chức trách nhiệm vụ của người cán bộ cách mạng; tham gia các phong trào vận động quần chúng với phương châm “đảng viên đi trước, làng nước theo sau” và coi đó là nền tảng đạo đức của người cán bộ cách mạng. Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, trước hết là học tập tác phong lời nói đi đôi với việc làm; gương mẫu thực hành “cần, kiệm, liêm chính” từ những công việc cụ thể, trong môi trường công tác cụ thể của mỗi người, mỗi tập thể. Từ những việc “nhỏ” như mỗi tuần nhịn ăn một bữa để giúp đỡ người nghèo, đến những việc mang tầm quốc sách như chống tham ô lãng phí, chống quan liêu, xa rời quần chúng…, Bác đều tự mình nêu gương thực hành nghiêm chỉnh. Tư tưởng nêu gương quán xuyến cuộc đời hoạt động cách mạng của Bác. Từ năm 1924, khi theo học tại Đại học Phương Đông của Quốc tế Cộng sản, Người đã từng phát biểu: Một tấm gương sống còn hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền. Cho đến sau này trở thành Chủ tịch Đảng, Chủ tịch Nước, Người luôn thực hành nêu gương và quan tâm đến việc nêu gương đạo đức cách mạng “cần, kiệm, liêm, chính; chí công, vô tư”... Có thể nói, nêu gương không chỉ là yêu cầu, chỉ thị của Bác mà đó là một nội dung của tư tưởng Hồ Chí Minh.

Trước đây, khi Bộ Chính trị ra Chỉ thị 06-CT/TW (7-11-2006) về “Tổ chức cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh”, không ít người cho rằng Bác Hồ là một tấm gương vĩ đại, cao vời, siêu đẳng... rất khó để “học tập và làm theo”(!) Thật ra, sự tự nêu gương - một phẩm chất hàng đầu của tư tưởng Hồ Chí Minh - chẳng phải là điều gì xa lạ với mỗi người. Ở đâu và lúc nào cũng cần sự nêu gương. Trong nhà thì anh chị phải nêu gương cho em út, cha mẹ phải nêu gương cho con cái, ông bà phải nêu gương cho cháu chắt... Ngoài xã hội cũng vậy. Cán bộ là cái gốc của mọi công việc, theo đó thì tấm gương của cán bộ, đảng viên chính là nền tảng để “cái gốc” ấy trụ vững và phát triển. Sự gương mẫu của cán bộ đảng viên, nhất là những cán bộ lãnh đạo, quản lý ở các cấp, sẽ có tác động lan tỏa tích cực trong Đảng, trong hệ thống chính trị và toàn xã hội. Tuy nhiên, có một thực tế rất đáng buồn là ngày nay, một bộ phận cán bộ lãnh đạo và quản lý các cấp đúng là những ông “quan cách mạng” như Bác Hồ đã chỉ trích. Họ sống như đế vương, sinh hoạt xa hoa, nói một đằng - làm một nẻo… Họ là những “tấm gương” mờ đục, nhạt nhòa, xấu xí, thậm chí “vấy bẩn” trong con mắt người dân. Đó chính là lý do mà hiện nay Đảng ta đang khẩn trương, quyết liệt chống tham nhũng và suy thoái ở mọi cấp, mọi ngành, mọi đối tượng; thi hành kỷ luật Đảng, chính quyền và xử lý hình sự hàng chục cán bộ cấp cao diện Trung ương quản lý, thậm chí nhiều người đang ở những cương vị rất cao.

Và đi đôi với công cuộc “đốt lò” mạnh mẽ, rất cần phát hiện, khuyến khích và nhân rộng những việc làm “nhỏ” hưởng ứng cuộc vận động lớn một cách thiết thực, hiệu quả, cụ thể và sinh động như câu chuyện “Cốc trà đá...” và “Cán bộ gác thay...” đã dẫn trên đây.

Nhà thơ Mai Nam Thắng

Nguồn Văn nghệ số 20/2024


Có thể bạn quan tâm