February 5, 2023, 5:15 am

Nàng Hai

Với lối viết tài hoa, lãng mạn, đầy chất thơ, tôn trọng lịch sử, cùng sự khéo léo đan cài hiện tại và quá khứ, người nhập vai thần tiên cũng chính là hình mẫu của đời thường, bộc lộ bản sắc văn hóa Tày một cách tinh tế, truyện Nàng Hai không khoanh vùng trong kể chuyện lịch sử, kể chuyện phong tục mà thực sự là một truyện thơ, truyện cổ tích xưa thành cổ tích thời hiện đại, đồng thời xây dựng nên khung cảnh núi non hùng vĩ, hoang sơ mà gần gũi, dựng nên chân dung những người con dân tộc Tày chân chất, giản dị, mộc mạc, đời nối đời gìn giữ, phát huy vốn văn hóa cổ truyền đặc sắc.

(Ðoàn Hữu Nam)

Em hẹn, xuân này anh nhớ về quê nhé! Tôi gật đầu nhận lời. Vẻ như chưa yên tâm, em lại bảo: “Anh phải hứa kia! Bao năm quên đường về rồi”! Giọng như thầm trách. “Nhất định anh sẽ về mà”! Không giấu nổi niềm vui, em nói: “Anh hứa rồi đấy, đừng để mọi người mong”. Vậy là người bản Giuồng vẫn chưa quên kẻ bao năm tha hương. Lòng chợt bồi hồi.

Em là kỷ niệm, nỗi nhớ trong tôi. Là dòng suối hiền hòa chảy quanh chân núi. Tiếng chim hót gọi bình minh trên những cánh rừng phủ trắng sương mây. Là nắng mai trải vàng đồi cỏ với lũ trâu bò tha thẩn. Là tiếng nô đùa vọng vang núi của đám trẻ mục đồng. Cảnh vật, âm thanh như nâng bầu trời lên cao hơn, có bóng chim ưng chao cánh giữa vời vợi xanh thẳm. Tôi cùng lũ bạn lớn lên từ nơi đó, trưởng thành theo từng mùa qua. Cho tới khi tôi thành trai bản, em là thiếu nữ, nhìn nhau e ấp, thẹn thùng. Giờ vẫn còn tiếc nuối, sao ngày ấy dại khờ, không thì đã có được em, người con gái nết na, xinh đẹp nổi tiếng khắp Háng Sléng. Chuyện xưa, xưa rồi nghe như còn tiếng thở dài.

Tuổi vị thành niên, có một chiều tôi nhận ra từ lúc nào mình hay nghĩ tới em. Rồi nhớ, nhớ đến bần thần. Một ngày không thấy mặt đứng ngồi không yên. Hình như em cũng tâm trạng như tôi. Luôn nghĩ cách để gặp. Khi gặp em thẹn thùng, tôi bối rối, chỉ lời “yêu em” mà không thể nói ra. Trách mình nhát. Nhủ lòng, can đảm hơn nữa lên, lần tới nhất định sẽ nói. Ở bản Giuồng, cả những làng lân cận, có đứa trai đã nghiêng ngó nhà em. Thắc thỏm âu lo, thầm ghen nữa.

Cho đến ngày tôi nhận giấy báo nhập ngũ. Sớm mai lên đường.

Đêm “đắp nọi”, ba mươi tháng Giêng âm lịch, người Tày lại gói bánh chưng dâng bàn thờ tổ tiên, kính báo kết thúc những ngày vui tết, chuẩn bị bước vào vụ mới, cũng là ngày bản Giuồng tôi chuẩn bị mở hội Nàng Hai, lễ hội cầu mùa, cầu Quốc thái dân an cho một năm mới đến. Đêm nay tôi sẽ gặp em bày tỏ nỗi lòng, nếu không, sẽ không biết đến khi nào, bởi kháng chiến đang kỳ ác liệt.

Tôi đến nhà em. Thấy tôi pa mé em vui lắm. Họ chúc tôi mai lên đường chân cứng đá mềm, bom đạn Mỹ bị mù mắt, hòa bình trở về vẹn nguyên. Lời thật thà, mộc mạc có cả nỗi thầm lo, bởi ở bản Giuồng đã có người chiến trận không về. Tôi cúi đầu cảm tạ mà mắt tìm quanh. Biết tôi nghĩ gì, mé từ tốn: “Niên năm nay được bản chọn làm nàng Slở, đến nhập lễ hội Nàng Hai từ chiều rồi.”. Giấu nỗi bồn chồn, tôi cúi chào, bước vội xuống cầu thang.


Có thể bạn quan tâm