Huyết huệ


Năm nào cũng vậy, cứ đến ngày rằm tháng tư âm lịch là bà Chương lại kêu xích lô đưa đến đầu một con ngõ nhỏ bên dòng mương đục ngầu rác rến. Bà xuống xe, lần bộ vào ngõ ra sát mép hồ điều hoà nước thải của thành phố rồi đứng lặng cả tiếng đồng hồ nhìn sang căn biệt thự Pháp cổ đã tróc lở từng mảng tường bên kia hồ. Rồi người đàn bà dáng khắc khổ ấy thả xuống mặt hồ từng chùm huyết huệ đỏ sậm như màu máu, đám hoa quẩn theo dòng rồi tản ra, dập dềnh trôi.

Minh họa của NGÔ XUÂN KHÔI

Chiếc xích lô đợi sẵn rung chuông leng keng, lập cập bò ra khỏi con ngõ gập ghềnh bùn đất. Nó nặng nề chở cả một không gian câm lặng.

Rằm tháng tư, căn biệt thự Pháp cổ, những cành huyết huệ bầm máu, người đàn bà tóc bạc quá nửa, câm lặng đứng bên hồ…

Cũng vào chiều hôm ấy, có đứa nhỏ giúp việc trong căn nhà cổ hiu quạnh chèo thuyền ra giữa hồ, vớt những cành huyết huệ sũng nước, phấn vàng quyện nhau tạo thành những mảng váng xoáy trôn ốc trên làn nước màu lục lam.

Người đàn bà bé nhỏ, tóc vấn trần, áo gụ, quần lĩnh ngồi trên tràng kỉ, run rẩy đón lấy những đài hoa mềm rũ vì ăn nước. Cẩn thận cắm vào chiếc bình đất nung da lươn giản dị. Năm cánh hoa ủ dột cúi đầu, từng giọt nước hồng nhạt sẽ sàng rơi xuống. Hoa khóc!

*

Hai người đàn bà ấy từng là chị em bạn trong ca quán. Người đàn, kẻ hát, đi đâu cũng có đôi có cặp. Họ trọng tài nhau, luyến ái nhau và đêm đêm thầm thì bên gối như hai người tri kỉ. Họ sống nhàn nhạt, lặng lờ - cuộc sống của những người ca kĩ. Họ quấn túm lấy nhau bởi cả hai đều là những đứa trẻ vô thừa nhận được ông Trùm trưởng giáo phường nhận về nuôi. Chương lớn hơn hai tuổi làm chị, Huệ làm em, xưng hô với nhau như mọi người cùng ca quán. Chương mê đàn hơn hát, khổ người xương xương, lành lạnh. Hai cánh tay dài, trắng xanh nhưng mỗi lúc ghìm đàn, gân nổi dọc cườm tay, mạch máu đập rộn tưởng như có thể trông thấy từng giọt đàn ngân vang, tung tẩy nảy trong huyết quản. Khi tay phách của Huệ đã giòn, giọng hát của Huệ đã ngọt thì ngón đàn của Chương cũng nhuần nhuỵ, chạy ngón, vỉa đàn theo từng trổ hát đã sang.

Cả hai cùng khéo tay gieo mạ làm đồng. Tuy nhà ông Trùm có bát ăn bát để nhưng người trong nhà vẫn phải quán xuyến việc tầm tang canh cửi. Bà Trùm đêm vẫn thức cùng mọi người làm hàng xáo để sớm mai đem hàng lên chợ Tổng. Chương thường giành việc đẩy cối xay nặng nhọc hơn và nhường Huệ ngồi sàng sẩy đầu hè. Vừa ghì vai đẩy cần cối cho các thớt cối nghiến vào nhau chạy ầm ầm, Chương vừa lặng lẽ ngắm bạn. Mái tóc Huệ quấn rối trên đầu, chít thêm một vòng khăn. Khuôn mặt giản dị khi mờ ảo, khi rực hồng dưới ánh lửa hắt ra từ lòng bếp. Tiếng gạo xóc trong nia sàn sạt, hấp hởi. Hai cánh tay lẳn tròn nâng lên hạ xuống mềm mại. Và đặc biệt là hai bầu ngực non trinh kiêu hãnh vươn lên sau làn lụa mỏng của chiếc yếm nâu cứ dập dình nhảy múa, hát ca.

Chẳng hiểu từ bao giờ, Chương bỗng nảy tình yêu ban đêm mãnh liệt. Yêu với tất cả các giác quan trên cơ thể. Trong đêm, cô có thể để mặc cho mồ hôi chạy tươm trên ngực áo, trên mảng đùi để trần và từng lỗ chân lông trên cơ thể căng lên chờ đợi từng lưỡi đen của bóng tối nhập nhoà vuốt ve. Cô thường mặc đồ đen vào ban đêm, vặn bấc đèn thật thấp rồi mới hì hụi đẩy cối xay. Một bóng đen lầm lụi tan vào không gian đen, say sưa làm chủ cái không gian tối sầm trong bếp.

Ngoài hè, Huệ bình thản làm việc mà không hề biết một sân khấu bình lặng với vở diễn cứ liên tục đổi vai cùng những cao trào khốc liệt dâng lên trong lòng người bạn gái. Chốc chốc, cô ngoái nhìn vào bếp đầy ngạc nhiên. Giữa đen đặc bóng tối, ánh đèn dầu tù mù uể oải hừng lên một vùng sáng toen hoẻn, yếu ớt. Tiếng cối chạy ì ầm chen lẫn tiếng bước chân ghim trên mặt đất nặng nhọc. Nếu không biết rõ người bạn gái tết tóc chơi chuyền từ thiếu thời của mình đang tỳ vai đẩy cối trong đó, hẳn cô đã vất bỏ tất tật thúng mủng dần sàng mà chạy lên nhà trên bởi trong bóng tối chỉ tồn tại bóng tối, tuyệt không thấy nhân dạng của bạn cô.

Những ngày cuối đông, giáo phường chộn rộn sửa đàn, gọt phách phục vụ các trấn, các tổng vào hội cùng các đám khao vọng, tế lễ cửa đình của các làng lân cận. Trời hanh hao lạnh, hải đường đã khoe nụ. Lá hải đường to bản, gân cánh, xanh thẫm loà xoà đan vào nhau líu ríu. Mấy chục năm nay vườn nhà ông Trùm trồng rặt những hải đường, cuối năm có người hỏi mua không bán mà chỉ dành tặng người thân và bè bạn. Gốc hải đường lâu năm trơ khấc, khô lì và gân guốc cho hoa dày và thắm. Dưới gốc hải đường, hai cô gái trồng thêm mấy khóm huệ tây do cậu giáo Hữu bên phố mang về tặng. Huệ líu ríu bảo: “Chương thấy không, Chương thật giống như những gốc hải đường kia, mạnh mẽ và tốt bụng. Chương sẽ che chở cho cành Huệ mềm yếu này khỏi bị mưa gió dập vùi, Chương nhỉ”. Chương không trả lời, miệng hé mở lộ đôi hàm răng sáng bóng. Bây giờ chưa phải là mùa hoa huệ nở.

Đêm trừ tịch, cả nhà quây quanh bàn thờ tổ. Ông trùm đóng khăn áo thành kính dâng hương, một nhà hoan hỉ cầu một năm mới mưa thuận gió hoà, giáo phường đàn hát thăng hoa. Bà trùm quệt nước trầu ngang miệng, mộc mạc chúc mấy lời rồi lần ruột tượng lấy ra từng đồng trinh buộc dây điều mừng tuổi cho từng người. Người ca nương già nhất được mời ngồi lĩnh xướng giữ nhịp cho trẻ hát. Giọng của bà đã chùng tiếng đoản hơi nhưng ông bà trùm vẫn một mực giữ lại giáo phường làm vài ba công việc lặt vặt mà không thải về quê như những giáo phường khác. Âu cũng là một cách hàm ơn với người ca nữ đã một thời phụng sự cho ca quán.

Hát xướng, ngâm ngợi hồi lâu, cả nhà tắt đèn đi ngủ. Chỉ có Chương âm thầm xuống bếp cời lửa, ngồi trầm ngâm như có điều gì lung lắm. Cô lần giở nếp áo, tháo từng chiếc cúc xinh xinh rồi luồn tay xuống dưới lần yếm mỏng, bầu ngực bên phải dầy cơi, vừa khít lòng bàn tay, nhức nhối. Cô khẽ xoa đầu ngực, một cảm giác dễ chịu lan toả. Bếp lửa cháy lép bép nồng ấm lan toa xua cái lạnh chạy dần ra ngoài bếp. Những thớt cối nín thinh toả ra hơi lạnh của đá. Cô để nguyên ngực trần chạy đến đẩy tay cối. Không có gạo trong lòng cối, hai thớ đá vui vẻ chạy ròng rọc, ọc ạch phát ra những tiếng kin kít hào hển. Vẻ như bao ngày qua, ngọn lửa dục vọng trong cô bốc lên ngùn ngụt đã ngấm vào từng mạch đá khiến những thớt cối trở nên đầy ham muốn yêu đương.

Đầu hè vắng lặng, giờ này Chương biết rằng Huệ đã ngủ. Cô cẩn thân mặc lại áo, khêu bấc đèn rồi nhón gót trở vào nhà ngang. Căn phòng trát bằng đất bùn trộn rơm ngai ngái. Tiếng con dế lạc đường nỉ non trong hốc đất. Màn đã buông. Huệ nằm nghiêng, tóc xổ dài, lát lát cô lại trở mình làm chiếc chõng tre kêu cót két. Chõng bên cạnh cũng đã được buông màn, chiếc gối rơm đặt ngay ngắn. Cây đàn đáy treo trên khoảng tường đất giữa hai chiếc chõng của hai cô gái. Cần đàn dài với 11 phím mở to những con mắt vuông nhìn màn đêm.

Chương đứng trên ngưỡng cửa nhìn bạn rất lâu. Khi ấy, cô thèm được gào lên đầy khoái cảm như một con chim lợn, được nhảy nhót trên những mái nhà tìm bạn tình như lũ mèo hoang. Cô chạy một mạch xuống bếp, hổn hển thở, lòng căng cứng một niềm ham muốn nhục cảm, mạch máu loạn xạ đổ nhịp. Con chó Vện nằm dưới gốc cây xoan đào ngóc cổ lên nhìn rồi lại ư ử cuộn tròn, chúi mõm vào háng tránh rét. Bất chợt Chương lại đưa tay lên ngực. Bầu vú phải tròn đầy, núm vú chĩa lên thách thức. Cô chuyển sang bầu vú trái, thảng thốt quờ vào một khoảng thịt lép kẹp, với một múm vú nhăn nhúm… Bao năm qua, cô đã vịn đàn thật chặt vào bên vai trái, bao nhiêu da thịt con gái chạy đâu mất, để lại khoảng ngực trái hõm hòm, đầy những vết rạn chạy lan theo mảng da trước đây đã từng trùm lên bầu vú ấm nóng, thây lẩy của tuổi dậy thì. Cô khẽ nấc, nước mắt rì rầm gọi nhau…

Chương tránh mặt bạn, cô ý thức được niềm đam mê của mình dành cho người ca nương bé nhỏ âý. Rồi cô xin bà Trùm cho ra ở ngoài ca quán với mấy cô đào rượu. Huệ buồn lắm nhưng vốn bản tính e dè, cô nen nét không dám hỏi bạn tại sao. Chỉ tần ngần nhìn Chương ôm cây đàn đáy dọn ra ca quán. Tối tối, một mình cô đẩy cối xay thóc. Hai thớt cối ỳ ạch quay. Cô nhớ Chương ghê gớm, cái cảm giác nhớ nhung khác lạ làm cô hiếu kì và sợ hãi. Cô nhận ra lực hút ghê gớm toát ra từ Chương. Đôi lần ngồi hát cô linh cảm thấy ánh mắt Chương nhìn cô quái lạ, nó âm ỉ than hồng. Cô đã từng thấy ánh mắt ấy khi cậu giáo Hữu nhìn cô đằm thắm. Cậu giáo đã nhờ người đánh tiếng với ông bà Trùm xin cô về làm vợ nhưng cô chưa thuận. Phần vì cô không nỡ bỏ bạn lại một mình, phần vì… cô cũng chẳng thể gọi tên cái đó ra được. Cơ thể cô đang âm thầm hồi đáp một tiếng gọi xé lòng từ rất xa của ai đó chưa tường mặt.

Đôi thớt cối đã mòn nhiều nhưng bà chủ chưa muốn thay. Chúng như một cặp tình nhân đã bén tiếng quen hơi cứ rúc rích tư tình. Tiếng cối trượt trên lòng máng, từng hạt tấm trắng nõn lần lượt chảy xuống miệng thúng chờ sẵn bên dưới làm Huệ thêm rạo rực. Cô thấy mình tỳ vai vào đúng vết lõm trên thân gỗ nâu bóng trước đây Chương từng ghì, nắm bàn tay vào nơi mồ hôi bạn đã từng thấm đẫm, một niềm vui lộn xộn, không rõ nghĩa xâm chiếm lấy cô. Bóng tối lan dần trong bếp, lửa lò tàn dần, hắt lên vách những lưỡi lửa mệt mỏi. Cô thấy mình đổi khác như có thêm sức mạnh của Chương từ trong lòng cối truyền sang cho cô. Cô tìm thấy trò chơi của Chương trong bóng tối. Chỉ bóng tối mới có thể dịu dàng chia sẻ, che chở và đồng loã với cô và Chương trong trò chơi thân thể. Cô thấy mình hoà tan cùng bóng tối, cô nhuộm đen bầu trời, nhuộm đen đồng ruộng, nhuộm đen làng xóm… không gì có thể ngăn trở được bước đi của bóng tối, nó đổ ập lên vạn vật, làm nhoà đi mọi màu sắc, nhoà đi mọi giới hạn hình thể. Bóng tối không có giới tính.

Thoắt cái mà đã sang tháng Sáu. Năm nay nhuận hai tháng ba nên tháng tư đến muộn hơn lẽ thường. Khóm huệ tốt um, lá xanh đan cài bao bọc những đọt hoa trắng mập, vươn cao kiêu hãnh. Loài huệ gan lì chờ đúng đến tháng Tư mới trổ hoa. Năm bông đỏ thắm với đài hoa ánh vàng sâu hút nhiều gợi tả. Huệ sung sướng chạy đi tìm Chương: “Huyết huệ, hoa huyết huệ Chương à, Chương mau về nhà với em. Hoa nở rồi”. Bị lôi tuột ra khỏi canh hát, Chương đeo cả cây đàn dài trên lưng vội chạy theo Huệ, sợi dây dù trĩu căng sức nặng của cây đàn thít vào lồng ngực trái làm cô đau điếng.

Khi hai người về đến nơi thì cành huyết huệ không còn. Hôm ấy là ngày rằm, bà Trùm thấy cành hoa đẹp đã cắt dâng lên bàn thờ tổ. Gốc hoa to chừng ngón chân cái bị cắt chéo, từng giọt nhựa thay nhau chảy thành dòng trắng đục đọng trên mặt đất. Tối hôm ấy, hai cô gái trải chiếu nằm khàn giữa sân, đoạn thân trắng dưới gốc hoa huệ bị cắt như vết thương mới loác miệng, nhợt nhạt thiếu máu.

Nửa đêm, nhà chính chỉ còn ngọn đèn dầu nhỏ trên ban thờ hắt bóng những chân hương tua tủa. Giường trong, Huệ đã ngủ say. Chỉ có Chương là trằn trọc mãi không nhắm được mắt, hết giở ra lại quay vào. Cô ngồi trân trân nhìn vào thân hình người bạn gái nằm giường bên, mắt ngầu đỏ. Đã mấy lần cô lại gần, toan vén màn để vuốt nhẹ lên gò má, sống mũi và mái tóc xoã dài trên gối của Huệ rồi vội vã thối lui, miệng không ngừng rủa xả bản thân mình điếm đàng, bệnh hoạn. Cây đàn lúc chiều nằm ngơ ngẩn đầu hè. Chương lần tìm cái móng tre trong thùng đàn, gảy điệu “Gửi thư”.

Tiếng đàn trầm đục, u uẩn. Tiếng dây thòng xoè dựng nghe tức tười như giao hoan chừng dang dở. Huệ lặng trong màn nhìn ra. Dưới ánh trăng nhạt, bạn cô đang mê mải điệu luân vũ bóng tối, từng tiếng nấc nhẹ bị ghìm chặt trong thanh quản đau đớn. Vô thức, Huệ ngồi xếp bằng lại, đôi tay cô xuyến vòng trên đầu, mê mải hoà theo điệu múa của bạn. Trong đêm, khuôn mặt hai cô gái chan chứa niềm đam mê nhục cảm thoắt cái đã biến thành hai thiếu phụ ngậm sầu thê thảm. Sáng hôm sau, chỉ còn cây đàn nằm lại, mặt đàn còn ướt mực mấy câu thơ:

Sắt cầm hẹn kiếp lai sinh

Người đi không nỡ, tần ngần hoa rơi

Dấn thân mưa bụi dặm dài

Cửa ngăn màn gió, nguyệt cài then sương

Huệ ôm cây đàn vào lòng mà khóc. Cô thấy mình như vừa bị chặt lìa một phần thân thể. Đau đớn!

Ba tháng sau, Huệ trở thành bà giáo Hữu, chuyển về ở tại căn nhà cổ ven hồ.

*

Mùa huệ tàn. Người đàn bà trong ngôi nhà cổ lặng lẽ đến bên hương án. Bà linh cảm đã đến mùa huệ cuối cùng của đời mình. Mấy chục năm nay, cứ đến rằm tháng tư bà ra đứng trên ban công khuất sau dàn hoa liên tử nhìn xuống hồ. Người xưa vẫn đến thả hoa cho bà, vẫn cái dáng hao gầy, tóc búi trễ ôm gọn gàng khuôn mặt xương xương, khổ hạnh. Bà lần giở trong chiếc hòm sắt tây cũ kĩ lấy ra bộ phách tre bạc phếch rồi ngồi xếp bằng trên tràng kỉ mà hát. Bà nghẹn lời, xương hàm cứng lại, hai tay phách lăn xuống đất nảy lên những tiếng khô khốc.

Đám tang bình lặng, đứa nhỏ chèo thuyền vớt hoa đội tang trắng ôm di ảnh người đã khuất. Mùa huyết huệ đã tàn. Chẳng hiểu sao sáng hôm ấy vẫn đỏ rực mặt hồ như những giọt lệ ngậm máu tươi và khe khẽ hát.

Nguồn Văn nghệ số 23/2021

Tin liên quan

Vũ Quang - mùa Trà my vàng!

Vũ Quang ôm trọn hết thảy lưu vực Ngàn Trươi, con sông từ thủa bắt đầu được thai nghén trong lòng mẹ ...

Với thời nắng xanh

Với tôi và rất nhiều bạn đọc cùng thế hệ, thơ Trương Nam Hương đã đi cùng năm tháng với mình. Giờ cầ ...

Về nơi Bác đã sinh ra

...Bác là người đã dành muôn vàn tình yêu thương cho mọi tầng lớp nhân dân, cả cuộc đời phấn đấu vì ...

Gương sáng vĩ nhân

Dũng khí và Tình người của dân tộc ta nảy sinh phát triển từ ngàn năm chống ách thống trị của phong ...

Cất lên từ ruột sóng

...Cất lên từ ruột sóng là trang thơ viết về vùng biển Sầm Sơn, tác giả đều là những nhà thơ sinh ra ...

Giếng làng, ai nhớ ai quên?

Tôi nhớ hồi chiến tranh, khi sơ tán ra các tỉnh phía Bắc, sống ở một ngôi làng giữa vùng đồng bằng B ...

Cảnh quan và tâm tưởng trong thơ mới nhìn từ thực thể biển

Văn học Việt Nam 1930-1945 nói chung và thơ ca nói riêng hình thành, vận động và phát triển trên nền ...

Cao giọng khen, chê

Anh bạn tôi là nhà thơ hay cao giọng luận đàm, hay tuyên ngôn những lời to tát. Gặp đồng nghiệp anh ...

Đôi cọp xám chiến khu Đ

Chiến thắng vang dội của trận La Ngà, ngày Một tháng Ba năm Bốn bảy, một chi đội Cộng hòa vệ binh ph ...

Nhật ký Quảng Trị 1972

Trong gần suốt năm 1972 tôi là lính thông tin của đại đội 4, trung đoàn 132 thuộc binh chủng thông t ...

Ra trận

Vội lắm! Anh ta chỉ kịp quăng người lên xe, nhìn tôi cười thân thiện. Anh nói: “Kiếm chút đầu thừa đ ...

Tháng Tư, hoa loa kèn…

Tôi sinh ra và lớn lên trong một ngôi làng miền Trung gió Lào cát trắng. Tuổi thơ chúng tôi có hai n ...