Peter Handke xa lạ tại Việt Nam nhưng là kỳ nhân trên văn đàn thế giới


Tại Việt Nam sách của Peter Handke đến nay mới chỉ tiêu thụ được khoảng 100 - 200 bản.Ảnh Internet

Peter Handke vừa được tôn vinh tại giải thưởng Nobel Văn học 2019 vì một sự nghiệp mang tầm ảnh hưởng với ngôn ngữ trong sáng đã dò xét biên giới và đặc tính trải nghiệm nhân sinh.  Có thể nhiều bạn đọc Việt chưa quen tên Peter Handke nhưng ở châu Âu nói chung và cộng đồng Đức ngữ nói riêng, Peter Handke rất nổi tiếng, có tầm ảnh hưởng sau Thế chiến thứ hai.

Ông viết nhiều, tác phẩm phong phú, tại Việt Nam thì dường như ông vẫn còn rất "Mới"khi chỉ có một tác phẩm của ông mới được xuất bản: Trong một đêm tối trời tôi ra khỏi ngôi nhà tịch mịch của mình (Ngụy Hữu Tâm dịch). Trong một đêm tối trời tôi rời khỏi căn nhà tịch mịch của mình kể về một dược sĩ sống ở Taxham với sở thích nghiên cứu các loại nấm, sống tách biệt với vợ con trong chính ngôi nhà nhỏ của mình. "Họ sống tách biệt, mỗi người có khu vực riêng của mình; khi sang khu vực kia phải gõ cửa; ngay cả ở những không gian chung, chẳng hạn như lối vào, hầm, vườn vẫn có những vách ngăn hữu hình và vô hình, và ở những nơi mà điều đó khó thực hiện - chẳng hạn như trong bếp - họ sống lệch pha".

Trong một đêm tối trời, dược sĩ có cuộc gặp gỡ tình cờ tại quán rượu với một cựu vô địch Thế vận hội và một nhà thơ nổi tiếng trước đây. Ba người họ dấn thân vào một hành trình xuyên châu Âu để đến Alps. Dược sĩ bị mất tiếng nói bởi cú ra đòn từ một người phụ nữ lạ mặt - người mà Ngài tài xế-câm lặng tìm kiếm mãi hoài sau đó. Và để kết thúc cho hành trình bí ẩn của các nhân vật, Handke đã thực hiện như nhân vật dược sĩ của mình – bằng cách “Cứ để nó treo lơ lửng như vậy!”, mà chẳng tuân theo những quy tắc thời gian và không gian nào cả. Chính vì lẽ đó, nhiều độc giả cho rằng tác phẩm này khó đọc, nên đến nay mới chỉ tiêu thụ được khoảng 100 - 200 bản.

Peter Handke sinh năm 1942 tại ngôi làng Griffen, nằm ở vùng Karnten miền Nam nước Áo. Cha ông là một người lính Đức và mãi đến tuổi trưởng thành Peter mới được gặp cha mình. Sau một thời gian sống cùng mẹ ở Berlin, khi ấy chịu sự tàn phá nặng nề của chiến tranh, gia đình ông trở về định cư ở Griffen. Từ năm 1961, ông học luật tại Đại học Graz nhưng ngừng học vài năm sau đó, khi cuốn tiểu thuyết đầu tay Die Hornissen xuất bản (1966). Đây là một tác phẩm hư cấu kép, một tiểu thuyết trong tiểu thuyết.

Vở kịch Publikumsbeschimpfung được dàn dựng năm 1969 giúp Peter Handke đặt dấu ấn của mình. Hơn 20 năm sau, Peter cho ra mắt số lượng lớn các tác phẩm thuộc nhiều thể loại khác nhau. Ông tự khẳng định mình là một trong những nhà văn có ảnh hưởng nhất châu Âu sau Thế chiến thứ hai. 

Ông sáng tác ở nhiều thể loại khác nhau, từ tiểu thuyết, tiểu luận, kịch bản, dịch thuật… Từ những năm 1990, ông sống ở Chaville, phía tây nam Paris. 

Handke đã nói rằng, "những tác phẩm kinh điển đã cứu tôi". Điều này thể hiện trong những ghi chép của ông, trong cuốn sách gần đây Vor der Baumschattenwand nachts: Zeichen und Anflüge von der Perodesie (Trước bức tường bóng cây vào ban đêm: Các dấu hiệu và cách tiếp cận từ ngoại vi) 2007-2015. Tầm quan trọng của các tác phẩm kinh điển cũng được thể hiện rõ trong các bản dịch của ông từ tiếng Hy Lạp cổ đại, các tác phẩm của Aeschylus, Euripides, Sophocles. Ông cũng đã dịch một loạt các tác phẩm từ tiếng Pháp và tiếng Anh, các sáng tác của Emanuel Bove, René Char, Marguerite Duras, Julien Green, Patrick Modiano, Francis Prid và Shakespeare. Song Handke vẫn được thế giới biết đến nhiều hơn trong vai trò là một nhà văn vô cùng hiện đại và một trong những khía cạnh thể hiện điều này là sự tương đồng của ông với Franz Kafka.

Thảo Trần ( tổng hợp)

Tin liên quan

Một người lính, một người tình

​Thế hệ các nhà thơ chiến sĩ đã nối một dòng dài trong nền thơ ca hiện đại Việt Nam. Trước Phạm Ngọc ...

Ludwig Renn, người mở đường cho dòng văn học cách mạng

Giáo sư tiến sĩ, nhà văn Ludwig Renn (1889-1979), với cuộc đời tròn 90 năm, trải dài từ cuối thế kỷ ...

Tôi đốt lòng mình lên trong lặng yên

Mấy năm nay tôi thường được gặp nhà thơ - phó giáo sư, tiến sĩ khoa học Nguyễn Xuân Thâm ở cơ quan H ...

Giải Goncourt và Renaudot 2019 đã chính thức có chủ

​Sau khi ban giám khảo đưa ra quyết định vào trưa ngày 4/10/2019, Tổng thư kí Viện hàn lâm Goncourt ...

"Văn học làm thay đổi cách nhìn thế giới của người đọc"

Sau khi giải Nobel Văn học công bố hôm 10/10 tôn vinh Olga Tokarczuk cho mùa giải năm 2018, Ba Lan c ...

Nhà văn Bùi Hiển bây giờ

​Về nhà văn “tiền chiến” , “cựu trào” Bùi Hiển thì tôi đã nghĩ, cảm rồi viết về ông, tôi mạnh dạn gọ ...

Peter Handke và cuộc thanh tẩy ngôn từ

Khi Peter Handke được xướng tên cho giải Nobel 2019, có người cho rằng, đó là sự muộn màng. Mười bốn ...

Một chặng đường nhìn lại

​Nếu chúng ta đánh giá một nền thơ, một đội ngũ sáng tác ra đời, phát triển và trưởng thành thì thời ...

Châu Âu - 'xứ sở' của Giải Nobel Văn học?

Nhà văn Olga Tokarczuk (Ba Lan) và nhà văn Peter Handke (Áo) tiếp tục là chủ nhân của giải thưởng No ...

Chia đôi giải thưởng Booker 2019 cho hai nữ nhà văn sau gần 30 năm

Năm 2019 là một năm đặc biệt khi công bố hai giải Nobel Văn chương cho hai nhà văn, thì giải Booker ...

"Phù sinh lục ký" - bông hoa lạ trong vườn văn Trung Quốc

Cách đây ít năm, tôi tình cờ đọc một bài trả lời phỏng vấn trên báo của nhà văn nổi tiếng Trung Quốc ...

“Không thể sống mà không viết”

Sự kiện diễn ra vào ngày 18 tháng 10 năm 2019 vừa qua, tại 70 Nguyễn Du, một địa chỉ ấm cúng và thơ ...